Aylıq xərcləri necə hesablamalı: tələbə üçün sadə üsul

"Pul hara gedir?" sualına cavab tapa bilmirsənsə, tək deyilsən. Tələbə büdcəsində böyük xərclər azdır, amma kiçik xərclər çoxdur: səhər qəhvəsi, metro, çap, telefon paketi. Ayrılıqda xırda görünürlər, birlikdə isə təqaüdün böyük hissəsini aparırlar. Bu yazıda aylıq xərcləri hesablamaq üçün 4 addımlıq sadə üsulu göstəririk. Xüsusi proqram lazım deyil: telefonda qeydlər və ya adi dəftər kifayətdir.

Addım 1: bir ay hər xərci yaz

Ən dəqiq rəqəmlər real qeydlərdən gəlir. Bir ay ərzində hər alışı yaz: nə aldın və nə qədər ödədin. Kartla ödəyirsənsə, bank tətbiqindəki çıxarış kömək edir, amma nağd xərcləri ayrıca qeyd etməyi unutma. Ən asan yol alışdan dərhal sonra yazmaqdır; axşam yadına salmağa çalışanda çox şey unudulur.

Bir ay gözləmək istəmirsənsə, keçən ayı təxmini hesabla, sonra növbəti ay real rəqəmlərlə düzəlt.

Addım 2: xərcləri kateqoriyalara böl

Hər xərci ayrıca təhlil etmək yorucudur. Onları bir neçə qrupa yığ:

Yemək: nahar, qəlyanaltı, market.
Qəhvə: çöldə içilən qəhvə və çay.
Nəqliyyat: metro, avtobus, taksi.
Dərs: kitab, dəftər, çap, surət.
Telefon və internet: aylıq paket, abunələr.
Əyləncə: kino, oyun, dostlarla görüş.
Digər: geyim, gigiyena, hədiyyə, gözlənilməz xərclər.

Kateqoriyaları özünə uyğunlaşdıra bilərsən. Əsas odur ki, 5–7 qrupdan çox olmasın, yoxsa izləmək çətinləşir.

Addım 3: sabit və dəyişən xərcləri ayır

Bəzi xərclər hər ay təxminən eynidir: telefon paketi, nəqliyyat, yataqxana payı. Bunlar sabit xərclərdir və plana ilk onlar yazılır. Digərləri isə birbaşa sənin qərarından asılıdır: qəhvə, çöldə yemək, əyləncə. Bunlar dəyişən xərclərdir və qənaət imkanı məhz buradadır.

Addım 4: gəlirlə müqayisə et və limit qoy

İndi ayın gəlirini (təqaüd, ailə dəstəyi, part-time iş) xərclərin cəmi ilə müqayisə et. Xərclər gəlirdən çoxdursa və ya ona çox yaxındırsa, dəyişən xərclərdən birinə limit qoy. Hamısını birdən kəsmə: bir kateqoriya seç və bir ay sına. Limit real olmalıdır: qəhvəyə ayırdığın məbləği birdən sıfıra endirsən, bir həftə sonra plandan imtina edəcəksən. Kiçik, amma davamlı dəyişiklik daha yaxşı işləyir.

Nümunə: bir tələbənin ayı

Aşağıdakı rəqəmlər uydurma nümunədir və hesablamanı göstərmək üçün yuvarlaq götürülüb. Real qiymətlər şəhərə, yerə və vərdişlərinə görə fərqlənir.

Tutaq ki, ayda 300 ₼ gəlirin var. Bir ay xərcləri yazandan sonra belə mənzərə alınır:

Yemək: 120 ₼
Qəhvə: 60 ₼
Nəqliyyat: 30 ₼
Telefon və internet: 20 ₼
Dərs (kitab, çap): 20 ₼
Əyləncə: 40 ₼

Cəmi 290 ₼ edir. Kağız üzərində 10 ₼ qalır, amma bu, gözlənilməz xərclər üçün çox azdır. Ən böyük dəyişən xərclər yemək və qəhvədir.

Qərar: həftədə iki gün qəhvəni termosla evdən götürmək. Tutaq ki, bu, qəhvə xərcini 60 ₼-dan 40 ₼-a endirir. Qənaət edilən 20 ₼ ehtiyata gedir və indi ayın sonunda 30 ₼ ehtiyat qalır.

Gördüyün kimi, heç nədən tam imtina etmədən, bir kateqoriyada kiçik dəyişikliklə fərq yaranır.

İzləməni asan saxlamaq üçün məsləhətlər

Hər gün yox, həftədə bir dəfə cəmi hesabla.
Kiçik məbləğləri də yaz: ən çox məhz onlar unudulur.
Köhnə ayların qeydlərini silmə ki, aylar arasında müqayisə edə biləsən.
Tələbə endirimi olan yerləri seçmək dəyişən xərcləri heç nədən imtina etmədən azaldır.

Nəticə

Aylıq xərcləri hesablamaq üçün bir ay qeyd, bir neçə kateqoriya və sadə müqayisə kifayətdir. İlk ay bir az çətin görünə bilər, amma ikinci aydan sonra pulun hara getdiyini dəqiq biləcəksən və plan qurmaq xeyli asanlaşacaq.

Cebix çıxanda dəyişən xərcləri tələbə endirimləri ilə azaltmaq asan olacaq: xəbər tutmaq üçün cebix.app saytında e-poçtunu qoy.